Page 12 - Public Health AUG65

ในอดีตประเทศไทยพบโรคระบาดใหญ่ๆ คือ กาฬโรค ตั้งแต ่

สมัยพระเจ้าอู่ทอง อหิวาตกโรคในสมัยต้นกรุงรัตนโกสินทร์ และใน
ราว ๑๐๐ ปีที่ผ่านมา ไข้หวัดใหญ่ระบาดไปทั่วโลกถึง ๓ ครั้ง ซึ่ง

ประเทศไทยประสบปัญหาโรคระบาด เช่นเดียวกับนานาประเทศ
การเดินทางเข้ามาของชาวต่างชาติเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้โรค

ระบาดแพร่กระจายเข้ามายังไทย สมัยกรุงรัตนโกสินทร์ อหิวาตก-
โรคระบาดในไทยราวปลายรัชสมัยของรัชกาลที่ ๓ (พ.ศ.๒๓๙๒) และ

ต้นรัชกาลที่ ๕ (พ.ศ.๒๔๒๔) พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้า-
์
เจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ขอให้พระบรมวงศานุวงศและ

ข้าราชการจัดตั้งสถานพยาบาลผู้ป่วยชั่วคราวในชุมชนถึง ๔๘ แห่ง

อหิวาตกโรคทระบาดในจังหวัดภาคกลางของประเทศ โดย
ี่
เฉพาะแถบลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยา มีประชาชนป่วยตายอย่างมาก

เพราะการแพทย์ยังไปไม่ถึง รัชกาลที่ ๕ ทรงให้จัดตั้งหน่วยแพทย์ไป

ดูแลเกี่ยวกับโรคระบาดยังหัวเมืองต่างๆ แต่ละหน่วยประกอบดวย
้
แพทย์และพยาบาล มีการตั้งโอสถศาลา อำเภอที่มีการระบาดรนแรง
ุ
ให้ตั้งโรงพยาบาลเป็นกาลเฉพาะเพื่อดูแลโรคระบาด แพทย์ทออก
ี่
ี่
หน่วยและแพทย์แผนไทยที่มีอยู่ในพื้นท ร่วมมือกับชาวบ้านช่วยกัน
รักษาผู้ป่วย จนการระบาดสงบจึงได้ถอนตัวกลับพระนคร เมื่อโรค

ระบาดสงบ รัชกาลท่ ๕ ทรงดำริให้มีโรงพยาบาลถาวรขึ้นเพื่อรักษา
ี
ึ้
พยาบาลให้คนทั่วไป และตั้งคณะกรรมการเพื่อจัดตั้งโรงพยาบาลขน

๑๐